KJK Koordinasyon \u00dcyesi \u00c7i\u011fdem Do\u011fu, J\u0130N TV’deki ‘Xweb\u00fbn’ program\u0131nda Arj\u00een Baysal’\u0131n kad\u0131n do\u011fas\u0131na ili\u015fkin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n
Kad\u0131n do\u011fas\u0131 diyoruz, erkek do\u011fas\u0131 diyoruz. Nedir bu kad\u0131n do\u011fas\u0131? Kad\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131n bug\u00fcn getirildi\u011fi nokta nedir?<\/strong><\/p>\n Her varl\u0131\u011f\u0131n bir do\u011fas\u0131 oldu\u011fu gibi, kad\u0131n\u0131n da bir do\u011fas\u0131 var. Bunu demek zorunda kal\u0131yoruz. Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc erkek egemenlikli tarih boyunca kad\u0131n\u0131n varl\u0131k sorunu bile tart\u0131\u015fmal\u0131k hale getirildi. Kad\u0131n fiziki bir varl\u0131k olarak var ama sonu\u00e7ta bir insan\u0131z. \u0130nsan t\u00fcr\u00fc i\u00e7inde bir erkek bir de kad\u0131n var. Bu insan t\u00fcr\u00fc i\u00e7erisinde kad\u0131n\u0131n insan olup olmad\u0131\u011f\u0131 \u00e7o\u011fu kez tart\u0131\u015fmal\u0131k oldu. Fiziksel yap\u0131s\u0131yla, gerek d\u00fc\u015f\u00fcnsel duygusal yap\u0131s\u0131yla a\u015fa\u011f\u0131lanan, hakaret edilen, bir insana ait olmayacak \u00f6zellikler olarak g\u00f6r\u00fclen, tabir edilen bir varl\u0131k haline geldi ve bir erkek egemenlikli ideoloji olarak da yayg\u0131n hale getirildi. Toplumsal cinsiyet\u00e7ilik diyoruz biz buna. Cinsiyet\u00e7ilik i\u015fte yayg\u0131n bir k\u00fclt\u00fcr haline getirildi. Kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tart\u0131\u015fmak b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir \u015fekilde tart\u0131\u015fmak \u00e7ok \u00f6nemli oluyor. Jineoloji derslerinde, tart\u0131\u015fmalar\u0131nda da \u00fczerinde en \u00e7ok durdu\u011fumuz konulardan biri budur. Geldi\u011fimiz a\u015famada kad\u0131nlar\u0131n m\u00fccadelesi, y\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015f olduklar\u0131 teorik \u00e7al\u0131\u015fmalarla -feminist kad\u0131nlar\u0131n da bu konuda \u00e7ok \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 oldu- b\u00fct\u00fcn bunlarla birlikte geldi\u011fimiz d\u00fczey art\u0131k \u015fundan \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Art\u0131k kad\u0131n bir insan t\u00fcr\u00fc i\u00e7erisinde var m\u0131 yok mu, kad\u0131n bir insan m\u0131d\u0131r sorular\u0131 art\u0131k a\u015f\u0131lan sorular. Bunlar m\u00fccadeleyle birlikte ortaya \u00e7\u0131kan hakikatler, do\u011frular olarak ifade edilebilir. Ama tabii sorunu \u015fu \u015fekilde daha da derinle\u015ftirmek gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc kapitalist sistemle birlikte kad\u0131n\u0131n nesnele\u015ftirilmesi, metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00e7ok daha a\u011f\u0131r bir sorun haline getirildi. \u015e\u00f6yle bir durum var. Kad\u0131n bir varl\u0131k olarak, insan olarak kabul ediliyor. Hatta anayasalarda, kad\u0131n\u0131n da bu toplumda yeri var, e\u015fittir, vatanda\u015ft\u0131r; kad\u0131nlar da \u00e7al\u0131\u015fabilir, okuyabilir vs. Bir erkek neyi yapabiliyorsa en az\u0131ndan yasal s\u0131n\u0131rlar i\u00e7erisinde bunlar ifadelendirilmi\u015ftir. Her ne kadar toplumsal ya\u015fam i\u00e7erisinde b\u00f6yle olmasa da, yaz\u0131da vard\u0131r. Fakat en tehlikeli olan yan da buras\u0131. S\u00f6zde bir e\u015fitlik, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck varm\u0131\u015f gibi g\u00f6sterip ama asl\u0131nda kad\u0131n\u0131n hem bedeniyle hem ruhuyla hem duygusuyla hem d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle hem diliyle en fazla metala\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, s\u00f6m\u00fcr\u00fcye tabi tutuldu\u011fu, kimlik olarak kad\u0131n\u0131 varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, do\u011fas\u0131n\u0131n en fazla \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu bir tarihsel s\u00fcreci ya\u015f\u0131yoruz. Eskiden mitolojilerle \u00e7arp\u0131t\u0131ld\u0131, \u00e7arp\u0131t\u0131lan dini arg\u00fcmanlarla yok say\u0131ld\u0131, felsefeyle \u00e7arp\u0131t\u0131ld\u0131 ama bilimcilikle birlikte bu \u00e7ok daha profesyonel bir d\u00fczeye kavu\u015fturuldu. Ulus devlet yap\u0131lanmas\u0131 i\u00e7erisinde hem toplum hem kad\u0131n devlete de ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirildi\u011finde bu \u00e7ok ciddi bir d\u00fczeye ula\u015ft\u0131. O y\u00fczden kad\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131 tan\u0131mlamak, yeniden a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmak ayn\u0131 zamanda bir \u00f6zg\u00fcrle\u015fme m\u00fccadelesi olarak da a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131k\u0131yor. Bunu \u00e7ok net bir bi\u00e7imde ifade etmek laz\u0131m. Bu kadar \u00e7arp\u0131t\u0131lan, nesnele\u015ftirilen bir kad\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi var. Bunu de\u015fifre etmek gerekiyor. Kad\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131 neydi de sonradan bu \u00e7arp\u0131t\u0131ld\u0131… Neler \u00e7arp\u0131t\u0131ld\u0131, neler eksiltildi, neler yok edildi? Kad\u0131n a\u00e7\u0131s\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gereken \u00e7al\u0131\u015fmalar bu noktada olmak zorundad\u0131r. Biz kendimizde neyi kaybettik? Jineolojinin bu anlamda \u00e7ok stratejik bir \u00f6nemi var. \u00c7ok ciddi bir analiz \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 gerektiriyor. \u00c7ok ciddi bir tarihsel \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131, sosyolojik ara\u015ft\u0131rmay\u0131 gerektiriyor. Jineoloji derslerinde kullan\u0131lan bir kavram var, \u201ckad\u0131n arkeolojisi\u201d. Bu da \u00e7ok de\u011ferli bir tan\u0131mlama. \u00d6nderli\u011fimiz de \u0130mral\u0131 s\u00fcrecinde ifade etti. \u0130mral\u0131 Heyeti\u2019nde Pervin Buldan vard\u0131. Ona demi\u015fti \u201csen arkeolojisi yap\u0131lmas\u0131 gereken bir kad\u0131ns\u0131n\u201d. Dokuz katmandan bahsetmi\u015fti. Bir y\u00f6ntem olarak ele al\u0131nmas\u0131 gereken bir durum. Bizim kad\u0131nlar olarak tarihe yeniden d\u00f6n\u00fcp arkeolojik bir kaz\u0131 yapmam\u0131z laz\u0131m. Neolitik toplumda neydik? Neolitik toplumdaki o tanr\u0131\u00e7ala\u015fan kad\u0131n ger\u00e7e\u011fi, as\u0131l bozulmam\u0131\u015f \u00f6z oradad\u0131r. Bu nas\u0131l bir ger\u00e7eklikti ve o tanr\u0131\u00e7ala\u015fan s\u00fcre\u00e7ten sonra; erkek egemen sistem geli\u015fmeye ba\u015flad\u0131ktan sonra k\u00f6lelik nas\u0131l in\u015fa edildi? Mitoloji nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131, dini arg\u00fcmanlar, felsefe, bilim nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131? Bunlar\u0131n arkeolojik kaz\u0131s\u0131n\u0131 yapmak gerekiyor. Bu soyut bir \u015fey de\u011fil, tarihe d\u00f6nmek laz\u0131m. Tarih g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de ya\u015f\u0131yor. \u00d6nderlik diyordu \u201ctarih g\u00fcn\u00fcm\u00fczde gizli, biz tarihin derinliklerinde gizliyiz\u201d. Ger\u00e7ekten de b\u00f6yle. Kad\u0131n \u015fimdi nesnele\u015ftirilmi\u015f. Ama biz \u00f6zne halini canland\u0131rmak istiyoruz ama zaman ge\u00e7iyor, yeni ko\u015fullar olu\u015fuyor. Bu ko\u015fullar i\u00e7erisinde kad\u0131n\u0131n kendisini yeniden olu\u015fturmas\u0131 gereken boyutlar\u0131 var.<\/p>\n ‘KADIN, TOPLUMA\u00a0<\/strong>\u00d6<\/strong>L<\/strong>\u00c7\u00dc<\/strong>\u00a0KAZANDIRIYOR’<\/strong><\/p>\n Peki neydi bu do\u011fas\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fc?<\/strong><\/p>\n Tanr\u0131\u00e7a ger\u00e7ekli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda biz bunu \u00e7ok s\u0131k s\u00f6yl\u00fcyoruz ama \u00e7ok \u00f6nemli bir \u015fey. Kad\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi, neolitik toplumla birlikte tanr\u0131\u00e7ala\u015fan bir kimlik kazand\u0131, \u00f6znele\u015fti. Kad\u0131n nas\u0131l \u00f6zne oluyor, toplumun g\u00f6z\u00fcnde neden tanr\u0131\u00e7a kimli\u011fi kazan\u0131yor? \u00c7\u00fcnk\u00fc o toplumun ya\u015fayabilmesinde, kendisini s\u00fcrd\u00fcrebilmesinde, o toplumun kendisini koruyabilmesinde, klan, kabile, k\u00f6y topluluklar\u0131 a\u015firetlerde vs. b\u00fct\u00fcn bu s\u00fcre\u00e7lerde kad\u0131n \u00f6nc\u00fc bir rol oynuyor. O toplumun bir araya gelmesinde stratejik bir rol oynuyor. Tanr\u0131\u00e7ala\u015fma budur. Bu salt fiziki varl\u0131\u011f\u0131yla ifade edilecek bir \u015fey de\u011fildir. Fiziki varl\u0131k yap\u0131s\u0131, anatomik yap\u0131s\u0131 cinsel olarak farkl\u0131l\u0131k arz eden yanlar\u0131 da toplumsall\u0131\u011f\u0131n yarat\u0131lmas\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynuyor. \u00d6rne\u011fin, insan soyunun s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinde kad\u0131n\u0131n do\u011furgan olmas\u0131n\u0131n \u00e7ok temel bir rol\u00fc var. Neslin b\u00fcy\u00fct\u00fclmesinde, yeti\u015ftirilmesinde \u00e7ok \u00f6nemli rol\u00fc var. Bir de ana\u00e7 \u00f6zellikleriyle toplumu bir arada tutabilme \u00f6zelli\u011fi var. Topluma \u00f6l\u00e7\u00fc kazand\u0131r\u0131yor. \u015eimdi bile d\u00fc\u015f\u00fcnelim, ya\u015famda \u00f6l\u00e7\u00fc yoksa, ahlak yoksa be\u015f ki\u015fi bile bir arada ya\u015fayamaz. E\u011fer o ortamda ahlak olmazsa, insan \u00e7ok bencil bir varl\u0131kt\u0131r. \u0130nsanl\u0131k bencille\u015ftik\u00e7e, bireycile\u015ftik\u00e7e bir arada kalamaz hale gelir. Bu y\u00fczden bu kadar katliamlar var. Kad\u0131n o s\u00fcre\u00e7te, birle\u015ftirici bir rol oynuyor. Ahlaki yap\u0131y\u0131, politik yap\u0131y\u0131 ortaya \u00e7\u0131kartarak, bu toplum kendini nas\u0131l besleyecek; yiyecekler nas\u0131l korunacak, hangi yiyecekler yap\u0131lacak, ne kadar yemek gerekiyor… O d\u00f6nem k\u0131tl\u0131k da var. Her \u015fey bolluk i\u00e7inde de\u011fil. Bir topluluk payla\u015farak bir ya\u015fam\u0131 y\u00fcr\u00fctmek zorundad\u0131r. Bireycili\u011fe yer vermeyecek \u015fekilde ya\u015fam\u0131n geli\u015ftirilmesi gerekiyor. Kad\u0131nlar bu anlamda \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynuyor. Kad\u0131n\u0131n do\u011fall\u0131\u011f\u0131nda payla\u015f\u0131mc\u0131l\u0131k var, bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l\u0131k var, \u00f6rg\u00fctlemede ustad\u0131r kad\u0131n. Daha empati yapar. Bunlar bizim \u00f6lmeyen yanlar\u0131m\u0131zd\u0131r. Tarih bitmemi\u015ftir dedik ya. Kad\u0131n\u0131n do\u011fall\u0131\u011f\u0131 da tamamen bitirilmemi\u015ftir. Ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc olmas\u0131, \u00fcretken olmas\u0131, empati yapmas\u0131, yarat\u0131c\u0131 olmas\u0131. \u015e\u00f6yle tart\u0131\u015fmalar vard\u0131. Kad\u0131nlarda duygusal zeka daha geli\u015fkin, analitik zeka erkekte daha geli\u015fkindir gibi. \u00d6yle de\u011fil ama. Yepyeni bir toplumsall\u0131k geli\u015firken, yepyeni \u00fcretimler i\u00e7erisinde bulunmak laz\u0131m. Ben bunu fiziki bilimler a\u00e7\u0131s\u0131ndan da sosyolojik a\u00e7\u0131dan da s\u00f6yl\u00fcyorum. Belki o zaman bunlar bilim olarak s\u00f6ylenmiyor olabilir ama bilimsel yarat\u0131mlar da var. Analitik zekan\u0131n en \u00fcst d\u00fczeyde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131, duygusal zekan\u0131n da bir denge b\u00fct\u00fcnl\u00fck i\u00e7erisinde oldu\u011fu bir realite var. Kad\u0131n yap\u0131s\u0131nda biz bunlar\u0131n ger\u00e7ekten \u00f6nemli bir denge i\u00e7erisinde oldu\u011funu; bu anlamda toplumsal ya\u015fam\u0131n da daha ne\u015feli, daha ak\u0131\u015fkan, daha birlikte ya\u015fan\u0131labilir k\u0131vama getirdi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. Tanr\u0131\u00e7ala\u015fmak ger\u00e7ekli\u011fini en \u00f6nce b\u00f6yle ifade edebiliriz.<\/p>\n Bir insan\u0131n do\u011fas\u0131nda ya\u015famas\u0131 dedi\u011fimiz \u015fey asl\u0131nda tam olarak Xweb\u00fbn dedi\u011fimiz \u015feydir. Xweb\u00fbn olarak ya\u015famakt\u0131r. Bug\u00fcn bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda kad\u0131n\u0131n hem bedenine, hem akl\u0131na hem duygusuna bir b\u00fct\u00fcn olarak kad\u0131na \u00e7ok fazla m\u00fcdahale edilmi\u015f durumda. Diyebilir miyiz bug\u00fcn kad\u0131nlar Xweb\u00fbn olarak ya\u015f\u0131yor, kendi do\u011fas\u0131yla bar\u0131\u015f\u0131k halde, kendi do\u011fas\u0131n\u0131 tan\u0131yarak \u00f6z\u00fcyle ya\u015f\u0131yor?<\/strong><\/p>\n Ke\u015fke diyebilsek. Demeyi isterdik. \u0130nsan yap\u0131s\u0131 da toplum yap\u0131s\u0131 da \u00f6yle. Olmazsa olmaz \u015feyler var. Tanr\u0131\u00e7a kimli\u011fi anlam\u0131nda ifade ettim, bu bozulmam\u0131\u015f, do\u011fal ger\u00e7ekli\u011fi ifade ediyor. Bunlar olmazsa olmazd\u0131r. Bu olmazsa toplum nas\u0131l ya\u015fayacak? Diyelim bir ya\u015fam i\u00e7inde insan huzurlu de\u011filse, mutlu de\u011filse, \u00f6zg\u00fcr de\u011filse, kendini ifade edemiyorsa nas\u0131l ya\u015fayacak? Bu nas\u0131l bir ya\u015famd\u0131r? \u0130ntiharlar\u0131n bu kadar yo\u011fun olmas\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir nedeni de budur. Ya\u015fam\u0131 \u00f6yle bir hale getiriyorlar ki insan art\u0131k ya\u015fayamaz hale geliyor. \u0130nsan\u0131n umudu kalm\u0131yor, ya\u015fam ne\u015fesi kalm\u0131yor. \u0130nsan insanla ili\u015fkili de\u011fil. Bunlar\u0131 neden s\u00f6yl\u00fcyorum? Bunlar sadece genel de\u011ferlendirmeler de\u011fil. Bunlar kad\u0131n kimli\u011finin do\u011fru ya\u015fanmas\u0131 ve yans\u0131mas\u0131yla birlikte ortaya \u00e7\u0131kan bir ya\u015fam atmosferidir. Bu ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131nda ya\u015fam ya\u015fanamaz hale gelir. Biz kad\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda y\u00fczde y\u00fcz b\u00f6yle do\u011fal ya\u015f\u0131yoruz, diyemeyiz. Ama y\u00fczde y\u00fcz bitmi\u015f de diyemiyoruz. Zaten bittiyse t\u00fcm ya\u015fam, t\u00fcm insanl\u0131k bitecektir. Kad\u0131nlar bu anlamda \u00e7ok direngendir. Belki de kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131 anlat\u0131rken en ba\u015fta s\u00f6ylememiz gereken budur. Kad\u0131nlar hem bedensel olarak \u00e7ok direngen hem de zihinsel anlamda \u00e7ok direngendir. Kad\u0131nlar\u0131n ya\u015famad\u0131\u011f\u0131 \u015fey kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu kadar sistematik bir bi\u00e7imde \u00e7a\u011flar boyunca hep i\u015fkenceye tabi tutulmu\u015ftur. Hem evin i\u00e7inde psikolojik ve fiziksel i\u015fkenceye maruz kal\u0131yor hem de evinin d\u0131\u015f\u0131ndaki ya\u015fam\u0131nda i\u015fkenceye maruz kal\u0131yor. S\u00fcrekli bask\u0131, i\u015fkence ve \u015fiddetle sistematik olarak kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r. Sistematik derken kendini b\u00fcy\u00fcte b\u00fcy\u00fcte ilerliyor. Kad\u0131n\u0131n temel baz\u0131 \u00f6zellikleri var. Kad\u0131n bir \u015fekilde onu tutuyor. Bir k\u0131sm\u0131 biraz bozulsa bile, bir k\u0131sm\u0131n\u0131 tutuyor. Bu \u00e7ok \u00f6nemli bir diren\u00e7 noktas\u0131d\u0131r. Bizim en g\u00fc\u00e7l\u00fc yan\u0131m\u0131z da budur. Bu kadar yo\u011fun bask\u0131lar, cinayetler, katliamlar, evin i\u00e7inde i\u015f yerinde her yerde bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z her yerde bu kadar bask\u0131 var ama yine de bir ya\u015fam g\u00fcc\u00fc, direnme g\u00fcc\u00fc buluyorsun. Bu \u00e7ok \u00f6nemli. T\u00fcmden yok edildi, diyemeyiz ama \u00e7ok b\u00fcy\u00fck oranda tahrip edildi. Bizim kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131 yeniden ke\u015ffetmek, kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131 daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmak, daha b\u00fcy\u00fck bir yans\u0131maya kavu\u015fturmak, \u00f6rg\u00fctleyebilmek, sistem haline getirmek gibi g\u00f6revlerimiz var. Bu salt teorik bir \u015fey de\u011fil tabi. Ke\u015ffedilmesi ile birlikte ortaya \u00e7\u0131kan bir \u00e7ok g\u00f6rev var. Bizlerin kendi i\u00e7imizdeki g\u00fcc\u00fc g\u00f6rebilmemiz \u00e7ok \u00f6nemlidir. Bize hep kendi bedenimizden utanmam\u0131z gerekti\u011fi s\u00f6ylendi. Bir erkekten cinsel kimlik anlam\u0131nda fark\u0131m\u0131z neyse b\u00fct\u00fcn bunlardan utanmam\u0131z gerekti\u011fi s\u00f6ylendi.<\/p>\n ‘NE UTANMAK NE DE METAYA D<\/strong>\u00d6<\/strong>N<\/strong>\u00dc<\/strong>\u015eT<\/strong>\u00dc<\/strong>RMEK…’<\/strong><\/p>\n \u00d6zellikle Ortado\u011fu gibi co\u011frafyalarda<\/strong>…<\/strong><\/p>\n Evet. Ortado\u011fu\u2019da b\u00f6yledir, Bat\u0131\u2019da da tersinden bedeninden utan\u0131lmamas\u0131 s\u00f6yleniyor. Bu iyi bir \u015fey ama bedenin de tamamen metaya d\u00f6n\u00fc\u015fmesi, te\u015fhire d\u00f6n\u00fc\u015fmesi tamamen erke\u011fe hizmet etme temelinde erke\u011fe kendini be\u011fendirme, onun arzular\u0131na hizmet etme temelinde kullan\u0131lmas\u0131 da \u00e7ok felaket bir durum. Kendi bedeninden utanmak ne kadar k\u00f6t\u00fc bir \u015feyse kendi bedenini tamamen erkeklerin hizmetine sunmak da tam bir felakettir.<\/p>\n \u0130stismar arac\u0131 haline getirmektir.<\/strong><\/p>\n \u0130stismar arac\u0131 haline getirmektir. Bunlar iki u\u00e7 noktad\u0131r ama ikisinin de kad\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131yla alakas\u0131 yoktur. Kendi bedenimizden utanmamam\u0131z laz\u0131m. Kendi bedenimizle ili\u015fkilenmeliyiz. \u00d6zg\u00fcrle\u015fmek isteyen bir kad\u0131n\u0131n ilk ba\u015fta yapmas\u0131 gereken \u015feylerden bir tanesi kendi bedeniyle bulu\u015fmas\u0131, bar\u0131\u015f\u0131k olmas\u0131d\u0131r. Her canl\u0131n\u0131n bir varolu\u015f gerek\u00e7esi vard\u0131r. Di\u015fili\u011fin ve kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n bu evren, bu d\u00fcnya i\u00e7erisinde bir var olma gerek\u00e7esi vard\u0131r. Bu var olma gerek\u00e7esi, bu anlamdaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131m\u0131z bizim i\u00e7in utan\u00e7 kayna\u011f\u0131 da de\u011fildir. Te\u015fhir kayna\u011f\u0131 da de\u011fildir. Ya\u015fam kayna\u011f\u0131d\u0131r. K\u00fcrt\u00e7ede \u201cJin Jiyan Azad\u00ee\u201d o y\u00fczden \u00e7ok anlaml\u0131d\u0131r. Kad\u0131n ve do\u011fada da di\u015filik bir ya\u015fam kayna\u011f\u0131d\u0131r. Do\u011fam\u0131z\u0131n tan\u0131mlanmas\u0131 gereken \u00f6zellikleri direngenlik kadar budur da, ya\u015fam kayna\u011f\u0131 olmas\u0131d\u0131r. Metafizik olarak da bu b\u00f6yledir. Kad\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesi de duygusu da \u00e7ok do\u011furgand\u0131r. Bu bir tart\u0131\u015fma i\u00e7erisinde de b\u00f6yledir. Kendi do\u011fas\u0131n\u0131 kaybetmemi\u015f bir kad\u0131nsa, tart\u0131\u015ft\u0131klar\u0131nda daha \u00fcretkendir, daha iyi dinler, biri bir \u015fey s\u00f6yler di\u011feri onun s\u00f6yledi\u011finden yola \u00e7\u0131karak di\u011ferinin d\u00fc\u015f\u00fcncesini b\u00fcy\u00fct\u00fcr.<\/p>\n \u00c7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n S\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir ve birbiriyle hemen etkile\u015fim i\u00e7erisine girme olur. Bu da bir do\u011furganl\u0131kt\u0131r. Do\u011furganl\u0131k sadece fiziksel bir durum de\u011fildir. D\u00fc\u015f\u00fcnsellik anlam\u0131nda da kad\u0131n beyninin farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. Bu da bizim anatomimizin \u00f6nemli bir yan\u0131d\u0131r. Hormon yap\u0131m\u0131z biraz daha farkl\u0131d\u0131r. \u00c7ok fazla biyolojik indirgemecilik yapmak istemiyorum ama fizi\u011fimizin metafizi\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc yanlar var. Bu ba\u011flant\u0131y\u0131 kurmak laz\u0131m. Kad\u0131n\u0131n beyni ile erke\u011fin beynini inceleyen ara\u015ft\u0131rmalar var. Farkl\u0131l\u0131klar vard\u0131r. Birbirine \u00fcst\u00fcnl\u00fck anlam\u0131nda de\u011fil ama farkl\u0131l\u0131klar vard\u0131r. Bizim bunu tan\u0131yabilmemiz \u00f6nemli. Kad\u0131n\u0131n kendine g\u00fcvenebilmesi i\u00e7in, kendini \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirmede daha g\u00fc\u00e7l\u00fc dayanaklar bulabilmesi i\u00e7in kendi bedenini tan\u0131mas\u0131 \u00f6nemlidir. Tabii bununla da s\u0131n\u0131rlamamak laz\u0131m. Kendi tarihini de bilmen laz\u0131m. Kad\u0131n metafizi\u011finin onun tarihiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131s\u0131 var. Kad\u0131n\u0131 tarihsiz ele alabilir miyiz? Kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131 yeniden ke\u015ffetmek… Kad\u0131n arkeolojisi bu y\u00fczden \u00e7ok \u00f6nemli. Bir kad\u0131n olarak neoliti\u011fi bilmeliyiz. \u0130lk ba\u015fta kimdi, neydi, nas\u0131ld\u0131; ondan sonra olumsuz anlamda nas\u0131l d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmler ge\u00e7irdi? Bir yandan da do\u011fas\u0131n\u0131 korudu\u011fu yanlar ne oldu? Ben \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcyorum. E\u011fer bug\u00fcn insanl\u0131k iktidar ve devletlere kar\u015f\u0131 h\u00e2l\u00e2 m\u00fccadele edebilme g\u00fcc\u00fcn\u00fc bulabiliyorsa bu kesinlikle kad\u0131n\u0131n direngen \u00f6zelli\u011fini kaybetmemesiyle ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Belki hep erkek \u00f6nderler vard\u0131. Bu sosyalist, anar\u015fist m\u00fccadelelerde de b\u00f6yledir. Genelde hep erkek \u00f6nderler \u00f6n plandad\u0131r. Bu erkek sisteminin kad\u0131n\u0131 bo\u011funtuya getirmesiyle ilgili. Ama bunun alt yap\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6ren her zaman kad\u0131nlar\u0131n, analar\u0131n o kaybetmedikleri diren\u00e7 noktas\u0131d\u0131r. Ya\u015fam kayna\u011f\u0131n\u0131, diren\u00e7 noktas\u0131n\u0131 kaybetmiyor. Belki alan\u0131 biraz daral\u0131yor ama kaybetmiyor. Yeni nesiller a\u00e7\u0131s\u0131ndan da hep bir diren\u00e7 \u00f6rne\u011fi ve kayna\u011f\u0131 haline geliyor. Tarihe de b\u00f6yle ikili bakmak laz\u0131m. K\u00f6lelik, nesne olmak bize nas\u0131l in\u015fa ettirildi? Bunlar\u0131 ke\u015ffedip iyi de\u011ferlendirmemiz laz\u0131m ki onlar\u0131 temizleyip ayr\u0131\u015ft\u0131rabilelim. Bunlar bize ait de\u011fil \u00e7\u00fcnk\u00fc. Bunu yapt\u0131k\u00e7a zaten bizdeki do\u011fall\u0131k daha fazla a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmaya ba\u015fl\u0131yor. Biz bunu gerilla m\u00fccadelesinde \u00e7ok net g\u00f6r\u00fcyoruz. Mesela yeni kat\u0131lan bir arkada\u015ft\u0131r. \u0130lk geldi\u011finde kafas\u0131nda bin bir \u00e7e\u015fit \u00e7eli\u015fki, sistem i\u00e7erindeki al\u0131\u015fkanl\u0131klar, orada g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc cinsiyet\u00e7ilik yo\u011fundur. Bu hem erkek hem kad\u0131n arkada\u015flar i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Ya\u015fam\u0131m\u0131z sadedir, do\u011fald\u0131r; internetin, sistemin tekni\u011finin bombard\u0131man\u0131 alt\u0131nda de\u011fil, bunlardan kopuksun. Bilimcilikten kopuksun. \u00d6zg\u00fcr ya\u015fam ilke \u00f6l\u00e7\u00fclerimiz var. Bu ya\u015fam\u0131n i\u00e7erisine girdik\u00e7e g\u00f6r\u00fcyorsun ki kendine ait olmayanlar\u0131 g\u00f6rmeye ba\u015fl\u0131yorsun. \u201cSistem bana b\u00f6yle yapm\u0131\u015f, okul bana b\u00f6yle yapm\u0131\u015f\u201d demeye ba\u015fl\u0131yorsun. Bu bir \u00e7\u00f6z\u00fcmlemedir. Genel ki\u015fili\u011fimiz a\u00e7\u0131s\u0131ndan da genel kad\u0131n tarihi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da hep arkeolojik kaz\u0131 yapmak laz\u0131m. Kendi katmanlar\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmleyebilmek gerekiyor ki var olan i\u00e7 dinami\u011fimiz, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck dinami\u011fimiz daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bi\u00e7imde a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131ks\u0131n. O y\u00fczden hem kendi ruhunla, beyninle, d\u00fc\u015f\u00fcnce g\u00fcc\u00fcnle bar\u0131\u015f\u0131k olmak hem de bedeninle bar\u0131\u015f\u0131k olmak \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n ‘KADIN KADININ PS\u0130KOLO\u011eUDUR’<\/strong><\/p>\n Sistemin kad\u0131n\u0131 kendine yabanc\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131yla \u00e7ok b\u00fcy\u00fck tahribatlar da ya\u015fan\u0131yor. Bug\u00fcn bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u015f\u00f6yle bir alg\u0131 var. Sanki t\u00fcm psikolojik sorunlar, depresyon, intihara meyil, histeri durumlar hep kad\u0131na aitmi\u015f gibi g\u00f6steriliyor. Bununla ilgili ne diyorsunuz? Psikiyatr alan\u0131n\u0131n tamamen kad\u0131na y\u00f6nelmesine ili\u015fkin ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n Ba\u015fta \u015funu s\u00f6yleyeyim. Bu sistemin i\u00e7erisinde \u00e7\u0131ld\u0131rmamak \u00e7ok zor. Sen s\u00fcrekli bir a\u015fa\u011f\u0131lanmayla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yas\u0131n. Bedenin a\u015fa\u011f\u0131lan\u0131yor, tecav\u00fcz arac\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Sana bakan g\u00f6zler b\u00f6yle bak\u0131yor. Sanal medyada ortaya \u00e7\u0131kan durumlar; i\u015f yerine gidiyorsun b\u00f6yle durumlarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yorsun, eve geliyorsun ailede hep bununla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yas\u0131n. Yani ya\u015fam\u0131n her an\u0131 adeta seni delirtmek istiyor. Adeta seni \u00f6l\u00fcme s\u00fcr\u00fcklemek istiyor. O y\u00fczden dedim kad\u0131nlar \u00e7ok direngen. Pes eden de oluyor intihar edenler de oluyor.<\/p>\n Bu direngenli\u011fi onun fark\u0131na varmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ekonomik \u015fiddetin, fiziksel \u015fiddetin, psikolojik \u015fiddetin fark\u0131nda oldu\u011fu i\u00e7in.<\/strong><\/p>\n Ama i\u015fin i\u00e7inden \u00e7\u0131kamad\u0131\u011f\u0131nda psikolojik durumunun bozulmas\u0131, krizlerin ya\u015fanmas\u0131 da oluyor. Sistem sanki bunda hi\u00e7 sorumlulu\u011fu yokmu\u015f gibi davran\u0131yor. Kad\u0131nlar\u0131n bireysel sorunlar\u0131ym\u0131\u015f gibi g\u00f6steriliyor. Kad\u0131n cinsi bunu ya\u015far der. Sanki onun var olu\u015f sorunuymu\u015f gibi, kad\u0131nlar hep krizlidir, kad\u0131nlar hep k\u0131skan\u00e7t\u0131r alg\u0131s\u0131 yarat\u0131r. K\u0131skan\u00e7l\u0131k krizi denilir zaten. Filmlere de bak\u0131yorsun kad\u0131nlar k\u0131skan\u00e7l\u0131k n\u00f6beti ge\u00e7iriyor, \u00e7\u0131ld\u0131r\u0131yor, ba\u011f\u0131r\u0131yor. B\u00f6yle de lanse ediliyorlar. Hem sanal olarak yaratmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar hem de ya\u015fam\u0131n kendisi de bunu sana dayat\u0131yor. Psikoloji de bunu \u00e7ok yap\u0131yor. Kad\u0131nlar hep histeri halinde, kriz halindedir. Ama sen kriz haline sokuyorsun. Hele psikologlar daha fazla kriz haline sokuyor. Psikologlara giden kad\u0131nlar varsa bireysel tavsiyem kesinlikle psikologlara gitmemeliler. As\u0131l psikologlar kimdir, senin kad\u0131n arkada\u015flar\u0131nd\u0131r. Senin kad\u0131nlarla kurdu\u011fun yolda\u015fl\u0131\u011f\u0131nd\u0131r, ba\u011f\u0131nd\u0131r, toplumsall\u0131\u011f\u0131nd\u0131r, t\u00fcm insanlarla kurdu\u011fun do\u011fru ba\u011fd\u0131r. Esas terapi yapan insan ili\u015fkileridir. \u0130nsan ili\u015fkileri bu kadar karma\u015f\u0131k hale getirilmi\u015f, \u015fiddet alan\u0131 haline getirilmi\u015f. Gideceksin psikolo\u011fa sorunlar\u0131n\u0131 anlatacaks\u0131n, o da sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zecek. B\u00f6yle bir \u015fey yoktur, nitekim \u00e7\u00f6z\u00fcm de olam\u0131yorlar. O haplar, ila\u00e7lar, terapi s\u00fcre\u00e7leri, harcanan paralar. Sadece bu da de\u011fil. Bu yakla\u015f\u0131mlar ayn\u0131 zamanda kad\u0131n\u0131n bedensel anlamda sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da etkiliyor. Neden kanser oran\u0131 bu kadar fazla? \u00c7\u00fcnk\u00fc her \u015fey sende stres olu\u015fturuyor. Bu da bedensel olarak hastalanmana yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n M\u00fccadele y\u00f6ntemi ve azmini de uyu\u015fturuyor.<\/strong><\/p>\n Uyu\u015fturuyor tabii. Seni hep hastal\u0131kl\u0131 hale getiriyor. S\u00fcrekli ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, kanser hastal\u0131klar\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Bir nevi te\u015fvik ederek hastal\u0131k hastas\u0131 haline de getiriyor. Kad\u0131n bedeni \u00fczerinden b\u00f6yle bir sald\u0131r\u0131 da var. Di\u011fer programlarda da s\u00f6yledim; kad\u0131na de\u011fi\u015fik psikolojiler ya\u015fat\u0131yor. Mesela \u00e7irkinlik psikolojisi, \u015fi\u015fmanl\u0131k psikolojisi, a\u015fa\u011f\u0131lanma, utanma psikolojisi vs. Bu psikolojiler de kad\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 etkiliyor. Bir de \u00f6zenti yarat\u0131yor. Bir \u00f6l\u00e7\u00fc belirlemi\u015f kad\u0131nlar ince olmal\u0131 diye. Kad\u0131n\u0131n tek g\u00fcndemi \u201caman zay\u0131flayay\u0131m, ka\u00e7 kilom gitti, ka\u00e7 kalori yakt\u0131m\u201d vs. Kafas\u0131 s\u00fcrekli bunlarla me\u015fgul.<\/p>\n Bu bir handikapt\u0131r. Hem kendi bedeninden utan\u0131yor, do\u011fas\u0131ndan utan\u0131yor; hem de bu kadar bedeniyle u\u011fra\u015f\u0131yor.<\/strong><\/p>\n Handikapt\u0131r ger\u00e7ekten. Kapitalist sistem s\u00f6z\u00fcm ona \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc bir sistem ama \u00fcst\u00fc \u00f6rt\u00fcl\u00fc korkun\u00e7 bir k\u00f6lele\u015ftirme durumu var. Seni bedenine k\u00f6le yap\u0131yor. Sadece bir erke\u011fe de\u011fil kendi bedenine k\u00f6le yap\u0131yor. Kendi bedenini sevmelisin, tan\u0131mal\u0131s\u0131n, bar\u0131\u015f\u0131k olmal\u0131s\u0131n. Ama kendi bedenine k\u00f6le olmamal\u0131s\u0131n. Bu erkek egemenlikli sisteme sormak laz\u0131m \u00e7irkinli\u011fin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc nedir mesela? Bir standart belirlemi\u015fler; g\u00fczellikler budur diyorlar. Kad\u0131n da ne yap\u0131yor? \u00d6zenti oluyor. Bu da bir oryantalizm asl\u0131nda. S\u00fcrekli estetik ameliyatlarla, makyajla, giyim bi\u00e7imiyle, davran\u0131\u015flar\u0131yla o standard\u0131n i\u00e7ine girmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. G\u00fczelli\u011fi o belirliyor. Bu da erke\u011fin arzusuna g\u00f6re hareket etmedir. \u201cEy erkekler g\u00fczelli\u011fin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc nedir, \u00e7irkinli\u011fin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc nedir? Niye bunu sen belirliyorsun? Neye g\u00f6re belirliyorsun?\u201d Her var olu\u015fun bir g\u00fczelli\u011fi vard\u0131r. Biz hareket olarak bir \u015fey do\u011falsa g\u00fczeldir anlay\u0131\u015f\u0131yla bak\u0131yoruz. Sa\u00e7\u0131 b\u00f6yle olmu\u015f, boyu bu kadar olmu\u015f, kilosu bu kadar \u015fu kadar olmu\u015f, bunlara bakm\u0131yoruz. Bizim i\u00e7in o bir kimliktir. Her t\u00fcrl\u00fc canl\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ge\u00e7erli. Kad\u0131n ve erkek a\u00e7\u0131s\u0131ndan da ge\u00e7erli. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015fimdi erkekler \u00fczerinden de bu operasyonu yap\u0131yorlar. G\u00fczelli\u011fin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc onun do\u011fall\u0131\u011f\u0131d\u0131r, toplumsall\u0131\u011f\u0131d\u0131r, zihniyet g\u00fczelli\u011fi ve ahlak\u0131d\u0131r. Bizim i\u00e7in g\u00fczellik \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc budur. Ama sen bunu al sadece bedene indirge, \u00f6zellikle kad\u0131n \u00fczerinde odakla. O zaman bu kad\u0131n s\u00fcrekli \u201cben filan gibi de\u011filim, o zaman \u00e7irkinim, sar\u0131\u015f\u0131n de\u011filim, o zaman \u00e7irkinim\u201d demeye ba\u015flayacak. B\u00f6yle bir \u015feyin kad\u0131n do\u011fas\u0131yla alakas\u0131 yoktur. Bu anlamda kad\u0131n do\u011fas\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7ok ciddi bir sald\u0131r\u0131 var. Estetik operasyon da askeri operasyon gibi bir operasyondur. Kad\u0131n bedenine kar\u015f\u0131 \u00e7ok ciddi bir sava\u015f var.<\/p>\n \u00d6nder Apo,\u00a0\u201ckad\u0131n kimli\u011fi krizli bir kimliktir”\u00a0diyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7ok fazla bir m\u00fcdahale var. Erkek m\u00fcdahale ediyor, ulus devletler m\u00fcdahale ediyor, sistem m\u00fcdahale ediyor, bilimcilik \u00e7ok fazla m\u00fcdahale ediyor; kad\u0131nlar \u00e7ok fazla t\u0131p alan\u0131na y\u00f6nlendiriliyor. Biraz geriye de gitmek gerekiyor. Kad\u0131n t\u0131p dedi\u011fimiz alana bu kadar muhta\u00e7 m\u0131yd\u0131? Kendi tedavisini kendisi uygulayam\u0131yor muydu, birbirinin derdinden anlayam\u0131yorlar m\u0131yd\u0131, birbirlerine derman olam\u0131yorlar m\u0131yd\u0131?<\/strong><\/p>\n Oluyorlard\u0131 tabii. Zaten tarihin ilk doktorlar\u0131 da kad\u0131nlard\u0131r. Analitik zekan\u0131n geli\u015fkin oldu\u011fu bir d\u00f6nem. Sonradan \u201ckad\u0131n ak\u0131ls\u0131z, dilsiz, konu\u015famaz, d\u00fc\u015f\u00fcnemez, eksik varl\u0131kt\u0131r, hatta insan de\u011fildir\u201d gibi yakla\u015f\u0131mlar \u00e7\u0131k\u0131yor. B\u00fct\u00fcn bunlarla birlikte ak\u0131l alan\u0131n\u0131 daralt\u0131yorlar. Kad\u0131n\u0131n analitik akl\u0131 \u00e7ok geli\u015fkin ve g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr. Kad\u0131nlar\u0131n o zamanki \u015fifa y\u00f6ntemleri bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 do\u011fal toplum \u00f6zellikleri bozulmam\u0131\u015f halklarda -Kurdistan\u2019da, Abya Yala halklar\u0131nda, Afrika halklar\u0131nda- kad\u0131nlar o toplum i\u00e7erisinde do\u011fal y\u00f6ntemlerle kimyasal kar\u0131\u015f\u0131mlar yaparak tedavi ediyorlar. H\u00e2l\u00e2 toplumun b\u00fcy\u00fck bir kesimi bu y\u00f6nteme g\u00fcveniyor \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00e7\u00f6z\u00fcm g\u00fcc\u00fc var. Bu tarih de h\u00e2l\u00e2 ya\u015f\u0131yor. \u015eifac\u0131l\u0131k gelene\u011fi tamamen bitmemi\u015f. Dolay\u0131s\u0131yla do\u011fal toplumlar i\u00e7erisinde kad\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli bir rol\u00fc var. \u00c7ok \u00f6nemli bir birikimi de var. Avrupa\u2019da 14. Y\u00fczy\u0131l ile birlikte cad\u0131 av\u0131 denilen o s\u00fcre\u00e7te bunlar daha belirgin yaz\u0131lm\u0131\u015f. \u0130lerleyen tarihler oldu\u011fu i\u00e7in biliyoruz. Kal\u0131nt\u0131lar\u0131 da var. Milyonlarca kad\u0131n Avrupa\u2019da cad\u0131 diye \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Bunlara i\u015fkence yap\u0131l\u0131yor. Bilimcili\u011fin kurucular\u0131ndan Bacon da bunu savunuyor. Bu i\u015fkencelerle kad\u0131nlar\u0131n bilgileri al\u0131n\u0131p rapor ediliyor. Daha sonra kad\u0131nlardan i\u015fkenceyle al\u0131nan birikim \u00fczerinden t\u0131p ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. \u00d6yle t\u0131p bilimi de masum bir bilim de\u011fil. Kayna\u011f\u0131n\u0131 oradan al\u0131yor. O y\u00fczden sonras\u0131nda da kad\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7ok ciddi bir sald\u0131r\u0131 i\u00e7erisindedir. Bu gelenek h\u00e2l\u00e2 k\u0131smen ya\u015f\u0131yor. Ama o zamanki sald\u0131r\u0131lar kad\u0131nlar aras\u0131nda dayan\u0131\u015fma yarat\u0131yor. Cad\u0131 avlar\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerde kad\u0131nlar\u0131n kendi i\u00e7lerindeki kad\u0131n olmaktan kaynakl\u0131 sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 var. Bunlar\u0131 kendi aralar\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fcyorlar. Do\u011fum sorunlar\u0131n\u0131 kendi aralar\u0131nda hallediyorlar. Asl\u0131nda bir nevi demografik problemi kad\u0131n \u015fifac\u0131lar birlikte hallediyorlar. Ba\u011f\u0131ms\u0131z ve \u00f6zg\u00fcr bir bi\u00e7imde bunu yapabiliyorlar. Toplumda hasta insanlar var, \u00e7ocuklar var. Topluma kar\u015f\u0131 da rol oyuyorlar. O y\u00fczden de o d\u00f6nemin \u00f6nc\u00fc ve bilge kad\u0131nlar\u0131d\u0131rlar. Hem Avrupa\u2019da hem Ortado\u011fu\u2019da d\u00fcnyan\u0131n de\u011fi\u015fik yerlerinde kad\u0131nlar\u0131n b\u00f6yle bir rol\u00fc var. \u00c7\u00fcnk\u00fc toplumun en temel sorununa cevap buluyorlar. \u015eunu g\u00f6r\u00fcyoruz. Kad\u0131nlar kendi bedenlerini \u00e7ok iyi tan\u0131yor. Kendi bedenini, anatomisini tan\u0131masa nas\u0131l tedavi edecek? Nas\u0131l \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretecek? \u0130nsanlar ba\u015f\u0131 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, hastaland\u0131\u011f\u0131nda oraya ba\u015fvuruyor. Neden? Demek ki kad\u0131n bedenini tan\u0131yor, \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretebiliyor, dayan\u0131\u015fma i\u00e7erisindedir.<\/p>\n ‘B\u0130L\u0130N<\/strong>\u00c7<\/strong>\u00a0VE FARKINDALIK OLMADAN H\u0130<\/strong>\u00c7<\/strong>B\u0130R \u015eEY OLMAZ’<\/strong><\/p>\n Ama sistem bundan bir \u015fey kazanam\u0131yor. B\u00fct\u00fcn sorun da burada ba\u015fl\u0131yor.<\/strong><\/p>\n Bu zaten \u00e7ok ciddi bir ticaret alan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Hastanelere bakal\u0131m h\u00e2l\u00e2 \u00e7o\u011funlukla ba\u015f hekimler erkeklerdir. H\u00e2l\u00e2 tekel onlar\u0131n elindedir. T\u0131p\u0131 kendi tekellerine alm\u0131\u015flar ve \u00e7ok ciddi bir ticaret alan\u0131 olu\u015fturmu\u015flar. O y\u00fczden de hep hastal\u0131k \u00fcretiyor. Sistem, bir yandan ha bire hastal\u0131k olu\u015fturuyor bir yandan da ila\u00e7lar\u0131 \u00fcretiyor. B\u00f6yle bir end\u00fcstrisi de olu\u015fmu\u015f. Kad\u0131nlar da en b\u00fcy\u00fck kurban yap\u0131lm\u0131\u015f. Kendi bedenimizle bar\u0131\u015f\u0131k olmak ayn\u0131 zamanda kendi kendimizi de tedavi etmektir. \u0130nsan kendi bedenini ne kadar tan\u0131rsa, sistemin sana dayatm\u0131\u015f oldu\u011fu \u015feylerin kar\u015f\u0131s\u0131nda ne kadar diren\u00e7 g\u00fcc\u00fcn, bilin\u00e7 g\u00fcc\u00fcn olursa sen anatomik olarak da olarak sa\u011fl\u0131kl\u0131 olacaks\u0131n. Ama bunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm bulamad\u0131\u011f\u0131n oranda s\u00fcrekli bir bombard\u0131mana u\u011frayacaks\u0131n. Ama insan psikolojisi bunlar\u0131 a\u015far. Metafizik ger\u00e7ekten \u00e7ok \u00f6nemli. Ben bir \u015feyi \u00e7\u00f6z\u00fcmledi\u011fimde, kafamda bir yere koydu\u011fumda onun beni etkilemesine izin vermem. Bedensel olarak da ruhsal olarak de beni etkilemez. O y\u00fczden kad\u0131n\u0131n kendi do\u011fas\u0131n\u0131 tan\u0131mas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli.<\/p>\n Program\u0131n ba\u015f\u0131nda belirttiniz, kad\u0131n insan m\u0131d\u0131r de\u011fil midir gibi tart\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f. Bug\u00fcn h\u00e2<\/strong>l<\/strong>\u00e2 bu tart\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fclebiliyor. Suudi Arabistan\u2019da 21. y\u00fc<\/strong>zy\u0131ld<\/strong>a bu konuda seminerler yap\u0131labiliyor. H\u00e2<\/strong>l<\/strong>\u00e2 bu tart\u0131\u015fmalar\u0131 Aristo d\u00f6nemine, Platon d\u00f6nemine g\u00f6t\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fan giri\u015fimler de var. Buna kar\u015f\u0131 nas\u0131l bir m\u00fccadele y\u00fcr\u00fct\u00fclecek? Bir do\u011fadan bahsettik ve kaybedili\u015fini ele ald\u0131n\u0131z. Kaybetti\u011fimiz bu do\u011faya nas\u0131l d\u00f6nebiliriz?<\/strong><\/p>\n Kaybetti\u011fimiz do\u011fam\u0131za bilin\u00e7lenmeyle ba\u015flayaca\u011f\u0131z. Bilin\u00e7lenme olmadan hi\u00e7bir \u015fey olmaz. Fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 ya\u015famam\u0131z laz\u0131m. Bir kad\u0131n neden \u00f6zg\u00fcr olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve nas\u0131l \u00f6zg\u00fcrl\u00fcks\u00fcz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131n, nas\u0131l k\u00f6lele\u015ftirildi\u011finin nas\u0131l metala\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n fark\u0131nda olmas\u0131 laz\u0131m. Fark\u0131ndal\u0131k nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131kar? Bilirsen fark\u0131nda olursun. Bilmekle fark\u0131ndal\u0131k birbiriyle ba\u011flant\u0131l\u0131 \u015feyler. Bilincini geli\u015ftirmek, tarihini bilmek \u00e7ok \u00f6nemli. Hem kad\u0131n tarihini, hem genel insanl\u0131k tarihini bilmek \u00e7ok \u00f6nemli ama bireysel olarak kendi tarihini de anlamland\u0131rman laz\u0131m. \u201cBen \u00e7ocuklu\u011fumda, ailemde neyi ya\u015fad\u0131m? Ben hangi co\u011frafyada ya\u015f\u0131yorum, hangi k\u00fclt\u00fcrel- toplumsal yap\u0131 i\u00e7erisinde geli\u015ftim b\u00fcy\u00fcd\u00fcm? Oradaki devlet sistemi neydi. Beni nelere maruz b\u0131rakt\u0131, nelerden etkilendim, hangi ya\u015f d\u00f6nemlerinde nas\u0131l de\u011fi\u015fim s\u00fcre\u00e7lerini ya\u015fad\u0131m?\u201d Bireysel anlamda da kendimizi kazmak, arkeolojik kaz\u0131m\u0131z\u0131 yapmam\u0131z laz\u0131m. Bu bir bilin\u00e7 ister. Di\u011feri; insan ili\u015fkileriyle bunu yapmam\u0131z laz\u0131m. Kad\u0131n sadece kendini de\u011fil kar\u015f\u0131dakini de tan\u0131mal\u0131. Kad\u0131n\u0131n kad\u0131nla arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7o\u011fu kez \u201ck\u0131z karde\u015fli\u011fi\u201d denilir. Evet bu da anlaml\u0131 bir tabirdir ama k\u0131z karde\u015flik kavram\u0131 da buna yetmiyor. K\u0131z karde\u015flik daha aileci bir tan\u0131mlama. Ama kad\u0131n arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 ufku daha da geni\u015fleten bir kavramd\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla kad\u0131nlar\u0131n birbirlerinin ac\u0131s\u0131n\u0131 bilmesi, hangi sorunlar\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilerek ona bilin\u00e7le yakla\u015fmas\u0131, ahlakla, vicdanla yakla\u015fmas\u0131 gerekiyor. Bunun bir \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fc\u011fe kavu\u015fmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli. \u00d6rg\u00fctl\u00fcl\u00fck de b\u00f6yle olu\u015fuyor. Kendi do\u011fas\u0131ndan uzakla\u015fm\u0131\u015f kad\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi erke\u011fe g\u00f6redir, kad\u0131nla rekabet i\u00e7erisindedir, hep bir \u00f6fke i\u00e7erisindedir. Hep itaat eder, \u00e7abuk kabul eder. B\u00f6yle bir kad\u0131n \u00f6rg\u00fctlenebilir mi, b\u00f6yle bir kad\u0131nla kad\u0131n arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 kurulabilir mi? Hay\u0131r. Burada bir ayd\u0131nlanman\u0131n olmas\u0131 laz\u0131m. \u201cBenim do\u011fam neydi, ben niye bir kad\u0131n arkada\u015f\u0131m\u0131 k\u0131skanay\u0131m ki yani?\u201d Bu bir bilin\u00e7tir. Kad\u0131nlar her noktada kendini e\u011fitebilmeli. \u0130taatkarl\u0131k nedir, kadercilik nedir, bu beni kendi do\u011famdan ne kadar uzakla\u015ft\u0131r\u0131yor, ben neden bana dayat\u0131lan bu vah\u015feti kabul edeyim? Evet, ben bir insan\u0131m, bu \u00e7a\u011fda benim insanl\u0131\u011f\u0131m tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor ama sen bunu tart\u0131\u015famazs\u0131n. \u015eunu da dememek laz\u0131m \u201cyok biz de insan\u0131z\u201d. K\u00fcrt halk\u0131nda da bu \u015feyler oluyor.<\/p>\n Kendimizi s\u00fcrekli ispatlamaya \u00e7al\u0131\u015fma duygusu<\/strong>…<\/strong><\/p>\n Evet. Niye ben kendimi ispatlamaya \u00e7al\u0131\u015fay\u0131m ki? Ben bir varl\u0131\u011f\u0131m zaten bunu ekstradan s\u00f6ylememe gerek yok. Ben zaten var\u0131m. Var\u0131m ve sen beni kabul edeceksin. Ama nas\u0131l kabul edeceksin? Ben \u00f6rg\u00fctlenirsem, \u00f6rg\u00fctl\u00fc m\u00fccadele y\u00fcr\u00fct\u00fcrsem, bilin\u00e7li m\u00fccadele y\u00fcr\u00fct\u00fcrsem, kad\u0131nla g\u00fc\u00e7l\u00fc bir yolda\u015fl\u0131k kurarsam; ideolojisiyle m\u00fccadelesiyle, diren\u00e7 g\u00fcc\u00fcyle, akl\u0131yla, duygusuyla en g\u00fczel duygular\u0131yla, a\u015fk duygusuyla kendi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koydu\u011funda zaten senin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tlamana gerek kalmaz. Ama bu varl\u0131\u011f\u0131 \u00f6rg\u00fctlemen laz\u0131m. Jineoloji derslerinde heb\u00fbn (varl\u0131k)-zanab\u00fbn (bilin\u00e7)- xweb\u00fbn (kendi olmak) tart\u0131\u015f\u0131yoruz. Yani varl\u0131ks\u0131n ama o varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilin\u00e7le daha b\u00fcy\u00fck bir anlama kavu\u015fturman laz\u0131m. O zaman da kendin olursun yani Xweb\u00fbn. Kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131 kesinlikle m\u00fccadele ile ba\u011flant\u0131l\u0131. Direnme g\u00fcc\u00fcn\u00fc ortaya \u00e7\u0131karmakla, kesinlikle \u00f6rg\u00fctlenmeyle ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Burada da s\u00fcreklile\u015ftirmek laz\u0131m. Sistem kendisini s\u00fcrekli organize etmi\u015f ve devaml\u0131 k\u0131lm\u0131\u015f. \u0130ktidarlar tarihine bak\u0131n, kesinti yoktur. Bir yerde bo\u015fluk varsa mutlaka ba\u015fka birisi kendisini hakim k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kad\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131 \u00f6zg\u00fcrle\u015fmesi anlam\u0131na gelir. Kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bo\u015flu\u011fa yer vermeyen, s\u00fcreklili\u011fini sa\u011flayacak e\u011fitim, \u00f6rg\u00fctlenme diyalekti\u011fini olu\u015fturmam\u0131z laz\u0131m.<\/p>\n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" KJK Koordinasyon \u00dcyesi \u00c7i\u011fdem Do\u011fu, J\u0130N TV’deki ‘Xweb\u00fbn’ program\u0131nda Arj\u00een Baysal’\u0131n kad\u0131n do\u011fas\u0131na ili\u015fkin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131. Kad\u0131n do\u011fas\u0131 diyoruz, erkek do\u011fas\u0131 diyoruz. Nedir bu kad\u0131n do\u011fas\u0131? Kad\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131n bug\u00fcn getirildi\u011fi nokta nedir? Her varl\u0131\u011f\u0131n bir do\u011fas\u0131 oldu\u011fu gibi, kad\u0131n\u0131n da bir do\u011fas\u0131 var. Bunu demek zorunda kal\u0131yoruz. Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc erkek egemenlikli tarih boyunca kad\u0131n\u0131n varl\u0131k […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1483,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-1610","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-roportajlar"],"acf":[],"yoast_head":"\n